Budowałaś lub budowałeś majątek przez lata. Jego księgowość nie może być przypadkowa.

Fundacja rodzinna dotyczy znacznie więcej niż jednego roku podatkowego. Dotyczy majątku, rodziny, sukcesji, świadczeń dla beneficjentów i decyzji, które mogą mieć znaczenie przez kolejne pokolenia. Jej zasady podatkowe są odrębne, a przepisy przewidują m.in. szczególne zasady dotyczące świadczeń, ukrytych zysków oraz działalności wykraczającej poza zakres dozwolony ustawą. Dlatego tu szczególnie nie ma miejsca na automatyczne schematy. Kiedy stawką jest majątek budowany przez wiele lat, „jakoś to zaksięgujemy” nie jest wystarczającym standardem.

Korzyści dla Ciebie

Specjalizujemy się w doradztwie i obsłudze fundacji rodzinnych, instytucji, która pozwala oddzielić kontrolę nad firmą od jej własności i zaplanować sukcesję na własnych zasadach, zamiast na zasadach kodeksu cywilnego.

Nasze wsparcie przy fundacji rodzinnej obejmuje:

Ochronę majątku firmy przed rozdrobnieniem między spadkobierców i przed roszczeniami o zachowek.

Optymalizację podatkową: zwolnienie z bieżącego CIT na działalność dozwoloną i preferencyjne stawki przy wypłatach dla najbliższej rodziny.

Kontrolowaną sukcesję: to Wy określacie zasady, komu, kiedy i na jakich warunkach fundacja wypłaca świadczenia.

Mechanizm

Czym jest fundacja rodzinna

Fundacja rodzinna to instytucja prawa polskiego (obowiązuje od maja 2023 r.), która przejmuje majątek firmy (udziały, akcje, nieruchomości) i zarządza nim według zasad określonych w statucie przez założyciela. Fundacja nie ma udziałów, które można sprzedać, zastawić czy podzielić w postępowaniu spadkowym lub rozwodowym: zamiast właścicieli ma beneficjentów, którzy otrzymują świadczenia na zasadach ustalonych w statucie.

 

To rozwiązanie służy przede wszystkim gromadzeniu i ochronie majątku rodzinnej firmy oraz zaplanowaniu sukcesji na własnych zasadach, zamiast na ogólnych zasadach dziedziczenia.

Warunki

Jak założyć fundację rodzinną

Kto może założyć

Wyłącznie osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych: może być jeden założyciel lub kilku.

Minimalny fundusz założycielski

100 000 zł. Majątek wniesiony do fundacji (udziały, akcje, nieruchomości, inne aktywa) staje się jej własnością.

Proces założenia

Sporządzenie aktu założycielskiego (lub uwzględnienie fundacji w testamencie), przygotowanie statutu określającego cele fundacji, krąg beneficjentów i zasady wypłat, wniesienie funduszu założycielskiego oraz wpis do rejestru fundacji rodzinnych prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim. Fundacja uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisu do rejestru.

Zarząd

Obowiązkowy: prowadzi bieżące sprawy i reprezentuje fundację.

Rada nadzorcza

Obowiązkowa, gdy beneficjentów jest więcej niż 25 osób, w innych przypadkach fakultatywna.

Zgromadzenie beneficjentów

Podejmuje kluczowe decyzje, np. zatwierdza sprawozdania finansowe.

Kiedy warto

Kiedy warto rozważyć fundację rodzinną

Fundacja rodzinna sprawdza się przede wszystkim, gdy:

Planujecie sukcesję firmy

Unikacie rozdrobnienia majątku między spadkobierców: firma zostaje scalona i zarządzana zgodnie z wolą założyciela, także po jego śmierci.

Chcecie ochrony przed zachowkiem

Jeśli mienie znajduje się w fundacji od co najmniej 10 lat, jego wartość jest wyłączona z podstawy obliczania zachowku.

Zależy Wam na ochronie przed wierzycielami

Majątek wniesiony do fundacji jest w dużej mierze zabezpieczony przed wierzycielami osobistymi założyciela za zobowiązania powstałe po utworzeniu fundacji.

Planujecie na wiele pokoleń

Statut pozwala z góry określić zasady wypłat i krąg uprawnionych na kolejne dekady, bez konieczności każdorazowego aktualizowania testamentu.

Porównywarka

Opodatkowanie fundacji rodzinnej i beneficjentów

Opodatkowanie na poziomie fundacji:

Na poziomie fundacji: CIT
0%
działalność w dozwolonym zakresie (zbywanie mienia, najem, udziały, papiery wartościowe, pożyczki podmiotom powiązanym)
25%
działalność wykraczająca poza dozwolony zakres, liczone od przychodu
15%
w momencie wypłaty świadczenia beneficjentowi lub wydania mienia przy rozwiązaniu fundacji
U beneficjenta: PIT
0%
najbliższa rodzina fundatora: małżonek, zstępni, wstępni, rodzeństwo, pasierbowie i sam fundator
10%
dalsza rodzina, m.in. zięć, synowa, teściowie, macocha, ojczym
15%
osoby spoza rodziny lub bez wskazanej grupy przynależności
Efektywne obciążenie wypłaty do najbliższej rodziny to więc tylko 15% (CIT fundacji), bez dodatkowego PIT. To wyraźnie mniej niż przy wypłacie dywidendy ze zwykłej spółki.
Przykład ilustracyjny

Przykładowa symulacja

Dane poglądowe, niezwiązane z konkretnym klientem: fundator wnosi do fundacji rodzinnej udziały w spółce produkcyjnej oraz nieruchomości o łącznej wartości 5 000 000 zł. Po kilku latach fundacja wypłaca synowi fundatora (zstępny, grupa 0%) świadczenie w wysokości 400 000 zł.
Podatek u źródła (CIT fundacji, 15%)60 000 zł
PIT beneficjenta (grupa 0%, najbliższa rodzina)0 zł
Łączne obciążenie wypłaty60 000 zł (15%)
Wyliczenie ma charakter poglądowy i upraszczający. Dokładną kalkulację dla Waszej sytuacji przygotujemy podczas bezpłatnej konsultacji.
FAQ

Najczęściej zadawane pytania

Kto może założyć fundację rodzinną?
Każda osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych: może być jeden fundator lub kilku. Fundację można też ustanowić w testamencie, ze skutkiem po śmierci fundatora.
Ile trzeba wnieść na start?
Minimalny fundusz założycielski wynosi 100 000 zł. Może go stanowić dowolny majątek: pieniądze, udziały, akcje, nieruchomości czy inne aktywa.
Jak fundacja jest opodatkowana z bieżącej działalności?
Dochód z działalności mieszczącej się w dozwolonym przez ustawę zakresie (m.in. najem, obrót udziałami i papierami wartościowymi, pożyczki dla podmiotów powiązanych) jest zwolniony z CIT do momentu wypłaty. Działalność wykraczająca poza ten zakres opodatkowana jest stawką 25% od przychodu.
Co zmieniło się w 2026 roku?
Ustawodawca doprecyzował i zaostrzył część przepisów: zwolnienie z CIT dla przychodów z najmu zostało ograniczone (poza najmem długoterminowym na cele mieszkaniowe), sprzedaż nieruchomości nabytej od podmiotów powiązanych w ciągu 36 miesięcy od nabycia nie korzysta już ze zwolnienia, a dodatkowo wprowadzono przepisy o zagranicznych spółkach kontrolowanych (CFC) i podatek od niezrealizowanych zysków (exit tax) w razie zmiany rezydencji. Zmiany dotyczą mienia nabytego po 31 sierpnia 2025 r.
Czy fundacja rodzinna chroni przed zachowkiem?
Tak, częściowo, jeśli mienie znajduje się w fundacji od co najmniej 10 lat, jego wartość jest wyłączona z podstawy obliczania zachowku. Dla mienia wniesionego później stosuje się mechanizm stopniowego obniżania tej wartości w czasie.
Ile trwa proces założenia fundacji?
Zależy od złożoności majątku i liczby beneficjentów, ale zwykle od kilku tygodni do kilku miesięcy: obejmuje przygotowanie statutu i aktu założycielskiego, wniesienie funduszu założycielskiego oraz rejestrację w rejestrze fundacji rodzinnych.
Dlaczego my

Dlaczego Krakowskie Biuro Rachunkowe

1993
Początek kariery zawodowej
2005
Krakowskie Biuro Rachunkowe od
2×/tydz.
Poranki podatkowe
2×/tydz.
Poranki kadrowo-płacowe
Regularnie
Kursy i szkolenia stacjonarne
PL / EN
Obsługa w dwóch językach

Nasz zespół stale aktualizuje wiedzę, uczestniczy w szkoleniach specjalistycznych oraz rozwija kwalifikacje zawodowe. Pracownicy korzystają m.in. ze szkoleń Stowarzyszenia Księgowych w Polsce, Instytutu Studiów Podatkowych Modzelewski i Wspólnicy, ZETUAG, Edukor i innych wyspecjalizowanych organizatorów. Posiadamy również certyfikat księgowy Ministra Finansów, uzyskany przed deregulacją zawodu. Wolimy pytanie zadane o jeden raz za dużo niż problem zauważony o jeden miesiąc za późno. To jest nasza filozofia pracy.

Szczegóły mają znaczenie

W fundacji rodzinnej szczegóły mają znaczenie

Fundacja rodzinna korzysta z odrębnych zasad podatkowych, ale to nie oznacza, że każde zdarzenie jest neutralne podatkowo. Ustawa przewiduje m.in. szczególne zasady dotyczące świadczeń na rzecz beneficjentów, ukrytych zysków oraz działalności wykraczającej poza zakres dozwolony przepisami. Dlatego w księgowości fundacji rodzinnej zwracamy szczególną uwagę na zdarzenia takie jak:

01

Świadczenie dla beneficjenta

Wypłata lub inne świadczenie na rzecz beneficjenta podlega odrębnym zasadom opodatkowania i musi być prawidłowo zakwalifikowane oraz udokumentowane.

02

Pożyczka

Pożyczka udzielona przez fundację beneficjentowi, fundatorowi lub podmiotowi powiązanemu wymaga odrębnej analizy pod kątem zasad dotyczących fundacji rodzinnych.

03

Najem

Udostępnienie majątku fundacji beneficjentowi lub fundatorowi, na przykład w formie najmu, może mieć inne skutki podatkowe niż analogiczna transakcja z podmiotem zewnętrznym.

04

Wypłata z zysku spółek zależnych

Sposób i moment wypłaty zysku ze spółek należących do fundacji ma znaczenie dla całościowego rozliczenia struktury.

05

Sprzedaż aktywa

Sprzedaż składnika majątku fundacji, zwłaszcza na rzecz beneficjenta lub fundatora, wymaga sprawdzenia warunków rynkowych transakcji.

06

Transakcja z fundatorem

Transakcje zawierane bezpośrednio z fundatorem wymagają szczególnej uwagi ze względu na jego rolę w fundacji i możliwe powiązania.

07

Wydatek związany z majątkiem

Wydatki związane z utrzymaniem majątku fundacji powinny wiązać się z jej celami statutowymi, aby nie zostały uznane za działalność wykraczającą poza dozwolony zakres.

Żadna z tych sytuacji nie przekreśla korzyści fundacji rodzinnej. Wymaga jednak rozpoznania w momencie, w którym się pojawia, a nie dopiero przy sporządzaniu sprawozdania.

Księgowość i majątek

Księgowość, która nadąża za majątkiem, a nie tylko za rokiem podatkowym

Fundacja rodzinna zwykle nie kończy się na jednym bilansie rocznym. Może obejmować udziały w spółkach, nieruchomości, papiery wartościowe i inne składniki majątku gromadzone przez wiele lat. Dlatego jej księgowość powinna nie tylko prawidłowo ewidencjonować bieżące zdarzenia, ale też rozumieć całą strukturę majątku i to, jak poszczególne zdarzenia w spółkach zależnych, w samej fundacji i w świadczeniach dla beneficjentów wpływają na siebie nawzajem.

Doświadczenie, które nadąża za nowym prawem

Fundacja rodzinna jest w polskim prawie stosunkowo nowym rozwiązaniem, a interpretacje przepisów wciąż się kształtują. W nowych obszarach prawa doświadczenie nie polega na twierdzeniu, że wszystko już wiemy. Polega na tym, że wiemy, czego nie wolno przestać śledzić. Dlatego bieżąco monitorujemy zmiany przepisów i interpretacje dotyczące fundacji rodzinnych, zamiast opierać się wyłącznie na wiedzy sprzed lat.

Następny krok

Majątek można przekazać kolejnemu pokoleniu

Majątek można przekazać kolejnemu pokoleniu. Odpowiedzialności za jego uporządkowanie nie warto odkładać na później.

Porozmawiajmy o tym, jak wygląda dziś księgowość Twojej fundacji rodzinnej i co warto sprawdzić, zanim stanie się to pilne.

POROZMAWIAJMY O FUNDACJI RODZINNEJ

WARTO WIEDZIEĆ

Artykuły, które warto przeczytać

Analiza sytuacji i planu sukcesji: sprawdzamy strukturę majątku i cele sukcesyjne, oceniamy opłacalność fundacji rodzinnej na tle innych rozwiązań.
Przygotowanie statutu i rejestracja: przygotowujemy akt założycielski, statut i wniosek o wpis do rejestru fundacji rodzinnych.
Bieżąca obsługa księgowa i podatkowa: prowadzimy księgi fundacji, rozliczamy CIT i pilnujemy zgodności z dozwolonym zakresem działalności.
Rozliczanie wypłat do beneficjentów: ewidencjonujemy świadczenia, wyliczamy podatek i pilnujemy terminów deklaracji.
Referencje

Co mówią o nas klienci

Found 5 Results
Page 1 of 1
Page 1 of 1